16-06-13

WIE WENN AM FEIERTAGE... (FLASHBACK)

jos+matti.jpg

Jos D. & Martin Pulaski, Antwerpen, circa 1982.

De vertaling van Wie wenn am Feiertage waaraan ik ben begonnen op 12 februari 1976, gisteren (voorlopig) beëindigd. Een immens gewicht viel me van de schouders. In mijn hoofd hield het bliksemen op. Ik was uitgeput en tevreden. Poëzie van Hölderlin vertalen is gevaarlijk, dat weet ik nu met zekerheid. Overigens twijfel ik nog steeds aan de ‘juistheid’ van mijn vertaling. En toch ben ik blij.

Maar 't is ook allemaal werk voor niets geweest: want nu ligt het gedicht hier, twee vellen papier met wat letters erop, in een fletsblauwe map gestopt. Geen mens die 't ooit nog zal lezen, vermoed ik.

De voorbije nacht lag ik weer aan mijn Boek te denken. Nu overwoog ik de mogelijkheid om bepaalde ideeën (betreffende het Boek) visueel uit te werken  en tentoon te stellen. Maar ik heb er geen idee van op welke manier en waar.

"Fragmenten uit een Boek dat alles bevat": dat zou een geschikte titel zijn.  De fragmenten zouden kunnen zijn: teksten, foto's, knipsels, woorden, tekeningen, et cetera. 

Zo ben ik dan in slaap gevallen. Vervolgens toonde ik in een droom iemand een drietal bijzonder mooie tekeningen van mijn hand. Jammer genoeg kan ik in werkelijkheid niet tekenen.

... 

Mijn vriend J. is even op bezoek geweest.  Ik voelde me niet zo lekker. Weer die pijn in de borst en ademnood. Desondanks samen ook gezongen (‘Songs of Innocence’ van William Blake) en  Southern Comfort gedronken.

...

Donderdag 28 december 1978

(In die dagen was het alle dagen feest, gewicht of geen gewicht - van de wereld en de woorden. Er was een heilige geest in ons, een geest die alles met alles verbond, een geest die al lang een schim is geworden, een woeste en verwoestende afwezigheid.)

31-05-13

CONFIDENCE TO KILL

valeria-bruni-tedeschi4.jpg

Valeria Bruni Tedeschi

Lange zenuwslopende omzwervingen in een labyrint van onderaardse gangen, tunnels.  Het lijkt op een bijzonder ingewikkeld metrosysteem dat soms ook aan catacomben doet denken. De stad boven de grond, die immens moet zijn, heet Tir-Le-Mont. Ik loop in het voetspoor van Valeria, een mooie, fascinerende vrouw. Ze is aan het werk, een administratieve missie, waarbij ze een zware last moet dragen en op diverse plekken pakjes afleveren. Ze mag haar opdracht geen moment uit het oog verliezen. Ik zou haar elk moment in mijn armen kunnen nemen, omhelzen, kussen, maar haar obsessie voor haar opdracht irriteert me mateloos. Wanneer schenkt ze eindelijk eens wat aandacht aan mij, ik loop toch al uren achter haar aan? Zeven uren, als ik goed geteld heb. Af en toe hoor ik op de achtergrond een gids in gebroken Engels bezoekers op vervallen altaren wijzen, waar de heilige Agata, de heilige Lucìa en de heilige Paulus hebben gebeden of gepredikt.


Valeria maakt me een verwijt over een zwaar gewicht dat ze torsen moet. Het is niet duidelijk wat het is, een bronzen borstbeeld vermoed ik. Waarom help ik haar niet even? Zie ik dan niet hoe ze gebukt gaat onder haar last? Denk ik alleen maar aan mezelf? Ik besef dat ik inderdaad voornamelijk aan plezier denk. Plezier met deze mooie, lastige vrouw (die nooit van plezier of genot lijkt te hebben gehoord). Ik wil graag met haar gaan eten - verderop in de stad is er feest, met culinaire hapjes - en drinken en dansen, en dingen doen die ik me nauwelijks durf voorstellen. Stel je voor dat ik er haar iets over zou zeggen, hoe boos zou ze dan wel niet zijn. Zou ze mij dan niet helemaal als een egoïst zien en voor goed wegsturen? Ik besluit haar te helpen met het dragen van dat zware voorwerp.

We overnachten in een luxueus hotel, ergens boven de grond. Er gebeurt helemaal niets tussen ons in Tir-Le-Mont. Ik wil alleen maar slapen in het heerlijke bed in de elegante kamer die, hoewel groot, als een cocon is. Maar ik lig wakker. Rudolf Ebenezer, de eigenaar van het hotel, lijkt er ’s morgens van overtuigd dat ik een verkwikkende nachtrust heb gehad. Ik weet niet goed wat te zeggen, wil niet liegen, maar wil hem ook niet teleurstellen. Ik zeg dat ik nauwelijks een oog heb dichtgedaan, dat zijn hotelkamer daar echter voor niets tussen zit. Het zijn de gedachten in mijn hoofd, die mij maar niet met rust willen laten, zeg ik. Hij begrijpt het, zegt hij, en hij heeft er ook een verklaring en misschien zelfs een remedie voor. Maar dan zwijgt hij en ik kom helemaal niets te weten. We moeten weer vertrekken, voor het vervolg van de mysterieuze administratieve opdracht in het ondergrondse gangensysteem.

Nog steeds irriteert Valeria mij, die nochtans met de minuut aantrekkelijker, sensueler wordt. Wat bezielt haar toch? Beseft ze dan niet hoe ik naar haar verlang?  Wellicht niet. Weer eindeloze tochten door de soms donkere, soms helderverlichte gangen. Weer talloze bezoekers die allemaal op elkaar lijken, weer gidsen die heiligenlevens uit de doeken doen en verkleurde ikonen belichten met hun te zwakke zaklantaarns.

Op een kruispunt, daar waar veel gangen uitgeven op een centrale plek, hoor ik ‘Confidence To Kill’ van Mink DeVille weerklinken. Het lijkt of de muziek ergens diep binnen in mij ontstaat, in mijn hart, in mijn schuldige ziel. De venijnige muziek zwelt aan, overweldigt me, vervult me met hartstocht en zelfvertrouwen. Ik voel me buitengewoon sterk worden. Uit de lichte en de donkere gangen komen mannen op me toegestapt, de meesten in leder gehuld, macho’s, een beetje in de stijl van ‘The Wanderers’. Ze zijn extreem gevaarlijk. Maar ik heb confidence to kill. Een voor een sla ik ze tegen de grond. Niet een van hen kan zijn lot ontlopen. Mijn geweld lijkt op een wervelwind. Mijn lichaam is lenig en licht, mijn spieren sterker dan die van een Muhammad Ali. Het duurt niet eens een minuut eer ik de macho’s stuk voor stuk gevloerd heb. Of ze dood zijn weet ik niet, maar ik vermoed het. En opeens, terwijl ik nog altijd dat lied in mijn diepste wezen hoor, word ik overmeesterd door een mengeling van mateloze gelukzaligheid en schrijnend verdriet. Nu weet ik hoe oneindig veel ik van je houd, zeg ik. Nu pas weet ik het. Weet je het nu ook?

10-10-11

HET GEWICHT VAN DE DAGEN

indiana-robert-love-.jpg

Veel soortgenoten lopen gebukt onder het gewicht van de dagen. Sommigen lijken geen last te hebben van de dagelijkse sleur van hun arbeid, ze lijken energie in overvloed te hebben.Ik heb er zelf zo gekend op het werk. Misschien zien zij niet dat er naast het werk het 'echte' leven is. Ik begrijp dat iemand zijn werk graag kan doen, maar ook dat het je uitput en je vaak belet je 'echte' leven te leven. Je 'echte' leven is geen hersenschim, maar is alles wat je graag doet, alles waar je naar verlangt. 

Als ik aan die grote vermoeidheid denk, waar zovelen in dreigen te verzinken, schaam ik me voor mijn zelfbeklag. Hoe kan ik soms zo blind zijn voor de zorgen van anderen, hoe kan ik zo opgesloten zitten in mijn begeerte, in mijn verlangen? Misschien werd ik als kind, als jongeman te zeer verwend, misschien kreeg ik te veel aandacht en te veel liefde en is er daardoor gewenning opgetreden, waardoor ik niet meer zonder grote hoeveelheden kan. Ja, ik geloof dat mijn honger te groot is, mijn zelf-honger, daar komt het wellicht op neer.  

Zal ik nog kunnen veranderen? Ik blijf me aan het onmogelijke vastklampen, als ik dat niet zou doen, zou ik niet graag meer leven, denk ik. Ik moet sterk zijn, oefenen. Echt zwak voel ik me niet, alleen ergert het mij dat ik sommige dingen niet aankan, dat mijn lichaam zo veranderd is sinds 25 mei, dat mijn geheugen niet meer even goed werkt.

Veel te vaak voel ik me eenzaam.En als ik me eenzaam voel, komt dat door de gewenning waar ik het hierboven over had. Ik ben eenzaam als ik mij schitterende dagen herinner, alleen doorgebracht, of met een vriend of een geliefde. Ik kan heel goed alleen zijn, als ik maar weet dat er ergens iemand is die misschien met tederheid aan me denkt. Als ik weet dat er ergens iemand is die om me geeft. 

Ik ben ongeduldig. Ik wil nu al sterk zijn. Ik wil kunnen dansen, reizen, mijn 'echte' leven leiden (zelfs ik doe dat niet, ook al werk ik niet). Schrijven wil ik, lezen, luisteren, spreken, mezelf geven, mezelf verliezen, je in mijn armen houden, je de adem benemen. Zo sterk zijn dat ik me niet meer voor mijn zwakte hoef te schamen.

 

04-03-07

ZAL IK DAN TOCH MAAR ALLES BEWAREN?


years of music silent against a wall

In mij vechten – onder meer - twee naar het mij voorkomt onverzoenlijke tegenstellingen. Ik wil zoveel mogelijk bewaren maar ik wil me ook van zoveel mogelijk ontdoen. Dat laatste lukt me echter maar zelden. Ik blijf me met ‘ballast’ omringen en tegelijk is er het verlangen naar een lege ruimte.

Een kamer vol boeken. Een lege kamer. Wat zal het zijn? Een overvloed aan woorden of de leegte van zen?

Misschien is het daarom dat ik zo graag reis: dan ben ik weg van al het gewicht dat mij omringt en mij terugzuigt naar het verre of minder verre verleden. Er bestaat trouwens, zoals waarschijnlijk voor veel mensen, een verschil tussen de voorwerpen die ik bewaar. Sommige objecten hebben een sterke emotionele waarde, andere een minder sterke, nog andere betekenen eigenlijk helemaal niets. Bepaalde objecten kunnen als ik ze toevallig terugzie meteen heel sterke herinneringen oproepen. Landschappen, geuren, een lied, een gesprek. Zo vind ik dan altijd weer een gegronde reden om veel voorwerpen te bewaren. Want hoe weet ik van tevoren welke objecten een sterke emotionele geladenheid zullen hebben? Het is alsof alles wat ik heb aangeraakt een magische betekenis heeft gekregen. Het hoort bij mij, het is deel van me geworden en daarom kan ik er niet van scheiden.

Eigenlijk kan ik van niets en niemand scheiden. Mijn angst voor de dood is zo groot onder meer omdat ik dan van alles en iedereen afscheid moet nemen, van elk ding afstand moet doen. Misschien wordt mijn angst voor het einde kleiner als ik nu al de stap durf te zetten om bepaalde voorwerpen te verwijderen? Ik zou bijvoorbeeld De Slegte eens kunnen laten langskomen. De meeste dingen die ik heb verzameld zijn vanuit financieel oogpunt volkomen waardeloos. Voor een cd die je ooit twintig euro hebt betaald krijg je er nu nog twee – of helemaal niets. Voor boeken geldt hetzelfde. Overigens ben ik er niet toe in staat om waardevolle dingen, zoals een huis of een beeldhouwwerk, te kopen: die zouden mij nog meer aan de wereld binden, vermoed ik. Hoe kun je ooit weggaan uit een huis, waar het warm is in de winter, of uit een tuin, waarin je onder een boom kunt schuilen voor de brandende zon?

Foto: Martin Pulaski, Zelfportret met verzameling.