20-02-16

ORDE VAN DE DAG*

hail 1.jpg

Nu weer de oude vertrouwde onrustige slaap, met om het half uur wakker worden om te kijken of het nog geen half acht is. Het is nog maar drie uur, half vier, et cetera. Over dat patroon maak ik me minder zorgen dat over een lange, diepe slaap waaruit ik me maar met moeite los kan rukken. Mensen zijn vreemde wezens, niets menselijks is ons vreemd.

Een vriend liet me een onbekend lied van the Byrds horen. Het stond op een tape die uit een grote witte magical mystery box kwam. Daar zat nog ander materiaal in, onder meer palimpsesten, teksten die van achteren naar voor waren geschreven, mystieke traktaten, kosmische muziek. De song zelf was mooier dan om het even wat the Byrds ooit op plaat hebben gezet, mooier dan ‘Draft Morning’ en ‘Hickory Wind’. Hij klonk ook als een palimpsest, meerlagig, met zang en instrumenten die in sommige gedeeltes achterstevoren waren gemixt. Toch was het geluid helder, transparant (niet als glas maar als vleugels van grote witte vlinders in de zon). Het was de ‘typische’ sound van the Byrds, maar nog meer pastoraal, met nog meer hunker, met een duidelijk uitgesproken verlangen naar eenwording met de natuur, met het Al – en daar tegenover de melancholie die het gevolg is van de onmogelijkheid van zo’n eenwording. De verscheurdheid van de mens die alleen staat in de natuur, zoals een personage op een doek van Caspar David Friedrich. Een verscheurdheid die met veel schoonheid - tedere en etherische geluiden, harmonieuze zangpartijen – wordt uitgedrukt, niet met brutaliteit, niet met geluidsterreur. Het lukte me om hier en daar een woord van de achterstevoren geschreven tekst te ontcijferen. Ik besefte dat ik hier de sleutel kon vinden voor de deur naar een andere vorm van waarnemen en ervaren. Maar dan had ik geduld nodig en tijd.

0notorious.jpg

Het is erg mistig maar je voelt dat de zon er al door wil dringen. Nog even wachten voor ik de ramen open. Frisse lucht in deze kamers.

Het is niet goed als de patronen die je dagen bepalen een routine worden. De herhaling - van altijd dezelfde handelingen op dezelfde uren van de dag - is een kwelling, een koud vuur dat je opbrandt zonder dat je er erg in hebt. Herhaling en routine maken je oud en moe. Maar anderzijds heb je discipline nodig om te kunnen werken, om ‘geestelijk’** te kunnen leven. Chaos maakt je net zo goed kapot als orde. Is het mogelijk de ene dag chaotisch te leven en de andere gedisciplineerd, de ene dag als een anarchist de andere als een emotionele fascist (om eens een uitdrukking van Elvis Costello te gebruiken)?
0frances-mcdormand-as-c-c-calhoun.jpg

Na lang geaarzel en nietszeggende argumenten pro en contra dan toch naar de cinema. ‘Hail, Caesar!’ van de gebroeders Coen. Ik heb van al hun films genoten, van hun stijl, hun humor, hun dialogen, van alles. Het meest van al van ‘Fargo’, in mijn ogen een meesterwerk van zwarte humor. Soms doet het werk van de broers me wat aan dat van Mel Brooks denken. Maar heb ik destijds niet veel van Mel Brooks gehouden? De Coens doen het echter allemaal nog beter. Niet alleen de humor, de satire en pastiche maar ook en vooral het verbeelden (in beeld brengen) van de tijd, van specifieke tijdsperiodes. Van ruimte in de tijd, van locaties en personages. En er is bij hen niet alleen maar humor en satire maar ook drama, passie en zelfs tragedie. In ‘Hail, Caesar!’ sprak de eigenlijke intrige, het Christus-verhaal zal ik het maar noemen, mij meer aan dan de ‘fragmenten’ – elk in een specifiek genre, melodrama, musical, western, zwemfilm – die er zijn in ingebed. Het maakt mij niet uit of dat verhaal ernstig mag genomen worden of niet, voor mij is het een mooi voorbeeld van een kleine heroïsche strijd tegen corruptie, verleiding, bedrog, zelfverlies. Het is niet nodig om in Jezus, de duivel of god te geloven om geraakt te worden door een passiespel. De fragmenten, pastiches van Hollywoodgenres zoals die in het begin van de jaren vijftig werden gedraaid, vond ik bijwijlen minder geslaagd. Zeker de musical ‘No Dames!’ had beter gekund. Waarschijnlijk was het budget van de regisseur van de matrozenfilm wat te klein om zo’n dansnummer tot in de kleinste details te verzorgen. Het is zelfs mogelijk dat de gebroeders Coen het zo bedoeld hebben. Het meeste pret heb ik beleefd aan de vergadering met de geestelijken waarin over de aard van god en Jezus wordt geredetwist, aan de bijeenkomst van de communistische scenaristen en aan de stukjes met Scarlett Johansson (voor mij voor altijd het meisje uit ‘Lost In Translation’, nu wel erg grofgebekt), Tilda Swinton (voor altijd de echtgenote van David Bowie) en Frances McDormand (voor altijd een zwangere politieagente).
Ik ging ervan uit dat ‘Hail, Caesar!’ een film voor het zogeheten ‘grote publiek’ was. Maar gelukkig is dat niet het geval. Alleszins heb ik geen geur van popcorn opgesnoven.
0tilda-david3.jpg

Op televisie ging het over de uitverkoop van de Europese Unie, het bedriegen en uitpersen van de Belgische bevolking, vooral van degenen die het financieel of op ander gebied moeilijk hebben, de grote meerderheid dus, en over de gunsten, geschenken en privileges van ‘onze’ regering voor de superrijken. Walgelijk spektakel. Escapisme is een tijdelijke oplossing, maar wat meer en meer noodzakelijk wordt is actie. Dat we eindelijk op straat komen en onze woede uiten, dat we eindelijk deze verdomde regeringen naar huis sturen en mensen verkiezen die ons werkelijk en rechtstreeks vertegenwoordigen.

...


*Stemmingswisselingen iii
**’Geestelijk leven’, is er iemand die die uitdrukking nog gebruikt?
Afbeeldingen: Scarlett Johansson; The Notorious Byrd Brothers; Frances McDormand; Tilda Swinton & David Bowie.

 

Commentaren

dierbare Martin,

mag ik dit schrijven?

Van al het denkende leed dat je beschrijft, word ik gespaard.
Wegens geen tijd. En het échte lillende leven.
Niet de lichtheid van het bestaan van de scripta.

Als je dertien maanden op een zolder hebt gewoond, (2009),
nu nog altijd de weekends, belast en beladen wordt met de lichtvoetige last
van vier kleinkinderen... dit weekend drie meisjes tussen zeven en dertien,

dan is de rust nadien onvoorstelbaar.

Dan bid je om leegte. Dan ben je dankbaar voor de eenzaamheid.
Zoals die Kerstnacht in 2009.
Toen dochter drie weken in Gasthuisberg lag en opa thuis zat met drie kkn.
En des ochtends om 6 u al drie brooddozen prepareerde, volgens ieders godsvrucht en vermogen...

Toen die Kerstavond,
trok opa de stekker uit de telefoondoos, verbrak de relatie van zijn GSM met een flitsende satelliete en begon helemaal alleen aan...
zijn feestmaaltijd: een zakje borrelnootjes van Duyvis.

Nooit zo'n heerlijke Kerstsouper gehad.

Neem mij dit kerstverhaal niet kwalijk, Martin,
maar ik hoop dat je misschien begrijpt waar mijn goddelijke momenten
vandaan komen ...

vanavond bijvoorbeeld...

Geniet nog van de wind, de wolken en de bomen...
hierboven hoor ik het leven op gang komen...

Gepost door: Uvi | 21-02-16

Reageren op dit commentaar

Escapisme is een tijdelijke oplossing, maar wat meer en meer noodzakelijk wordt is actie. Dat we eindelijk op straat komen en onze woede uiten,


natuurlijk, was en ben ik onvolledig etcetera...

maar neem me niet kwalijk, Martin,
als ik zeg dat ik al moe ben van mijn eigen acties,
hic et nunc,

en dat ik dus hoop dat anderen op straat een kasseitje bij leggen
voor deze oude opa...

weet dat ik je respecteer en zeker niet wil kwetsen.
Ik ben noch cynisch, noch sarcastisch van aard...

mvg

Gepost door: Uvi | 21-02-16

Reageren op dit commentaar

Uvi, ik kan me die rust goed voorstellen, denk ik. En ik vind eenzaamheid ook een geschenk. Maar te veel eenzaamheid maakt neerslachtig. Een beter woord is afzondering. Afgesloten zijn van de 'buitenwereld', van de anderen. Eenzaamheid is goed, maar de gemeenschap is ook belangrijk. Een mens is een sociaal wezen. Ik zeg niets nieuws, ik weet het.

Voor zoveel kleinkinderen zorgen, dat zou me niet lukken, denk ik. Mijn hoed af voor je prestatie! En borrelnootjes kunnen heerlijk smaken, vooral met een borrel erbij.

Ik hoop dat je op deze zondag wat van je rust kunt genieten.

Gepost door: martin pulaski | 21-02-16

Reageren op dit commentaar

wel, helaas, zonder een zeurpiet te willen worden:
van gisteren reeds opa voor drie meisjes tussen zeven en zeventien...

ik kan je verzekeren dat koken, afwassen, koken, zeuren enzoverder
een hele hap uit je weekend bijt

en straks komen de 'groten' nog: pistolekes, spek en eieren...

en dan weer afwassen ...

en laat op de avond komt Mrs. Jones (-15) nog langs, als soelaas.
Niet om haar weelderigheid te ontbloten ...

(tussendoor, hoop ik nog:
een telefoon van m'n koperen geleedpotige vriendin (-19)
(wij hebben samen iets niet), maar wel de begeerte en andere losbandige dromen ...

zij vertrekt straks naar Malaga ...

zo zie je maar ... waar zou ik nog tijd vinden om
de straten onveilig te maken...

Hou je taai en teder, Martin.

Gepost door: Uvi | 21-02-16

"en dat ik dus hoop dat anderen op straat een kasseitje bij leggen
voor deze oude opa..." Niets dan begrip voor dit gevoel, Uvi. Zelf ben ik fysiek ook niet bepaald sterk. Van traangas zou ik wellicht zeer ziek worden. Actie moet zich bijna noodgedwongen tot woorden beperken (in mijn geval net zo goed als in het jouwe).

Gepost door: martin pulaski | 21-02-16

Reageren op dit commentaar

"schrijven op jouw huid
met sepia inkt
het ene nachtgedicht na het volgende
zonder uit te wissen of te spoelen
zonder als een palimpsest het vorige
af te schaven
lagen over elkaar
lagen van de fijnste woorden
en ik spreek ze hardop
terwijl ik ze schrijf
jouw handen met zijde gebonden"


(ach, ik vind "palimpsest" zo'n schoon woord Martin..)

Gepost door: sabine | 23-02-16

Reageren op dit commentaar

Sabine, je woorden zijn geen aanvulling maar schrijven zich over die van mij heen, verfraaien het palimpsest. Stralend eenvoudige en verfijnde woorden.

Ik houd ook palimpsesten (en soms van palindromen).

Dank je!

Gepost door: martin pulaski | 23-02-16

Reageren op dit commentaar

"Ik houd ook van palimpsesten" moest dat zijn.

Gepost door: martin pulaski | 24-02-16

Reageren op dit commentaar

De commentaren zijn gesloten.