09-12-15

DETAILS IN OPENING NIGHT EN STARDUST MEMORIES

opening night 2.jpeg

De begenadigde acteur en regisseur John Cassavetes vertelt vaak interessante dingen over de kunstenaar en over de acteur. In verband met zijn film ‘Opening Night’ zegt hij:

“Auteurs zijn zeer loyaal jegens het leven, ze vechten tegen beter weten in om iets voor elkaar te krijgen en willen niet gevoed worden met leugens. In die zin ging ‘Opening Night’ over de theatrale kant in ons allemaal en over hoe die ons leven volledig kan gaan beheersen, zodat we totaal in de fout gaan over onbelangrijke details en we nooit weten over welke details we opeens moeilijk gaan doen.”

Wij fixeren ons inderdaad vaak op details die voor de anderen maar weinig betekenen en daarrond beginnen we dan te acteren. Kleinigheden worden uitvergroot en zijn dan voor ons opeens van levensbelang. Ons acteren is een middel om de aandacht van onze partners (vrouw, man, vrienden…) te vestigen op die details, in de hoop dat zij die ook belangrijk gaan vinden, alleen al omdat we er zoveel drukte over maken.

Maar hoe komt het toch dat we ons zo weinig met essentiële dingen bezighouden? Dat we ons voortdurend laten afleiden, of onszelf afleiden? Waarom en waardoor krijgen die details zoveel belang?
opening night 3.jpeg

Ook Woody Allens ‘Stardust Memories’ behandelt in zekere zin dat afgeleid worden. Net zoals in het bewustzijn vinden er in die film verschuivingen plaats. Voornamelijk van het heden naar het verleden. Het verleden en de herinneringen worden geïdealiseerd. De partner in de huidige relatie – saai en alledaags – moet plaats ruimen voor de ideale relatie en de ideale vrouw. Het mechanisme van de film is zelf al verschuiving: van wat je aan het bekijken bent naar iets anders, van de gewone film naar een andere, een die er niet is – of de film in de film in de film. Tot je niets meer overhoudt, wat tot uiting komt in de vraag: “Wat heb ik nu eigenlijk gezien?” Alleen maar een parodie van Fellini’s ‘Otto e mezzo’? Neen, toch?

Het hoofdpersonage Sandy Bates (Woody Allen) wil dat zelfbedrog, de obsessie voor banaliteiten, te boven komen. Hij wil zich gaan bezighouden met essentiële thema’s, in het bijzonder met de dood. Maar ook dat wil niet lukken – ofwel raakt Sandy in abstracties verstrikt ofwel in een soort van fantasmagorieën, bijvoorbeeld een ontmoeting met buitenaardse wezens, aan wie hij een aantal ‘fundamentele’ vragen stelt en die hem in nogal raadselachtige termen antwoord geven met zijn eigen vervormde stem.

Waarschijnlijk is een leven zonder theater, zonder acteren, zonder (zelf)bedrog en zonder illusies niet mogelijk. Hoezeer wij ook streven naar de waarheid en naar een oprecht leven. Een zinvol bestaan met veel aandacht voor wat de essentie wordt genoemd, die zich ook in details aan ons kan openbaren. Maar een detail is iets anders dan een bijkomstigheid of een prul. Of een detail meerwaarde heeft hangt van de context af, van onze ervaringen, van onze dromen. Misverstanden zijn onvermijdelijk. Je weet nooit met zekerheid naar welke film de andere aan het kijken is (of gezien heeft). Zelfs al kondigden de begintitels heel duidelijk ‘Opening Night’ of ‘Stardust Memories’ aan.

stardust2.jpg

stardust-memories1.jpg

 

De commentaren zijn gesloten.