03-12-15

SCHAAMTE

Claus_von_Stauffenberg_(1907-1944).jpg


In 2007 verscheen J.M. Coetzee’s ‘Diary of a Bad Year’ (in de Nederlandse – uitstekende - vertaling van Peter Bergsma ‘Dagboek van een slecht jaar’). Een boek om te koesteren, zowel voor de vorm als voor de inhoud. Hoewel 2007 al geruime tijd achter ons ligt, het lijkt soms of we inmiddels in een andere wereld leven, zijn de filosofische en politieke beschouwingen van Coetzee brandend actueel.
Om maar één voorbeeld te geven:

“Onmogelijk te geloven dat in sommige Amerikaanse harten de aanblik van de eer van hun land die door het slijk wordt gehaald geen moordzuchtige gedachten oproept. Onmogelijk te geloven dat nog niemand een complot heeft beraamd om deze hooggeplaatste misdadigers te vermoorden. Is er misschien al een Stauffenberg-complot geweest, dat ergens in de toekomst aan het licht zal komen?”

Coetzee verwijst hier naar de folterpraktijken die de Amerikaanse regering, onder aanvoering van Richard Cheney, goedkeurde. Naar een democratisch en legaal verkozen regering die desondanks buiten de grenzen van de wet opereerde.

De auteur is van mening dat het niet enkel om de eer van de Amerikaanse bevolking gaat. “In elk geval moeten niet alleen gewetensvolle Amerikanen maar ook individuele westerlingen in het algemeen zich ten doel stellen om, zonder dat er veel kans bestaat op een politieke ommekeer, manieren te bedenken om hun eer te redden, wat tot op zeker hoogte hetzelfde is als je zelfrespect bewaren, maar ook een kwestie van niet met vuile handen voor de rechtbank van de geschiedenis te hoeven verschijnen.”

Of zijn deze woorden toch achterhaald? Leven we heden in moreel betere tijden dan in de tijd van Guantánamo? Hoeven wij ons niet te schamen voor onze democratische regeringen, voor de beslissingen die zij nemen op militair, economisch, sociaal en ecologisch vlak? Zelf schaam ik me diep en vooral schaam ik me omdat ik zwijg en als een brave en gewillige onderdaan doorga met mijn dagelijkse beslommeringen, pretjes en ergernissen.

...

Foto: Claus von Stauffenberg

 

De commentaren zijn gesloten.